Wat is glycogeen? Een woord waar je misschien nog nooit eerder van hebt gehoord. Of misschien heb je er al wel eens over gelezen maar heb je geen idee wat het precies inhoud. Hieronder zal ik het je zo duidelijk mogelijk uitleggen.

Koolhydraten

Het begint allemaal bij koolhydraten. Of liever gezegd het eten van koolhydraten.

Zodra wij koolhydraten eten, zet het lichaam deze om in glucose, ook wel bloedsuiker genoemd. Glucose kan direct worden verbrand en levert energie zodat het lichaam kan blijven draaien.

Zodra ons lichaam genoeg energie heeft, wordt het restant opgeslagen als glycogeen. Dit proces wordt glycogenese genoemd.

Wat is glycogeen?

Glycogeen is dus een energievoorraad voor ons lichaam dat wordt opgeslagen. Het is een soort van benzinestation voor je cellen.

Glycogeen wordt op 2 plekken opgeslagen: in je spieren en in je lever. Maar er zit wel een verschil in:

  • Het meeste glycogeen wordt in je spieren opgeslagen. Deze voorraad kan alleen worden gebruikt voor je spieren;
  • Het glycogeen wat in je lever is opgeslagen, kan ook gebruikt worden door andere organen en weefsel

Dit benzinestation is heel handig! Want je weet maar nooit wanneer je weer gaat eten en of dat voldoende koolhydraten (dus glucose, dus benzine) bevat om alle cellen weer te kunnen voorzien van benzine. Ook bij inspannende dingen zoals sporten, is een voorraad benzine heel goed. Je lichaam heeft dan extra energie nodig.

Wanneer je cellen zonder brandstof zitten, kunnen zij dus bijtanken en gebruik maken van de glycogeenvoorraad.

Beperkte ruimte

Je lichaam kan niet oneindig glycogeen opslaan in je spieren en je lever. Het benzinestation kan op een gegeven namelijk gewoon moment vol zitten.

Als jij koolhydraten blijft eten maar je lichaam de energie op dat moment niet nodig heeft, kan het lichaam deze energie niet meer opslaan in het benzinestation. Dus moet het ergens anders opgeslagen worden.

Je lichaam zal dit dan opslaan als vetweefsel. Het kost je lichaam wel meer moeite om energie uit vet vrij te maken, dus je lichaam zal het liever opslaan in het benzinestation.

Maar ja, vol is vol en het voordeel van het opslaan van eten (of liever gezegd de glycogeen) als vetweefsel is dat er vrijwel onbeperkt ruimte is.

Alleen is het de vraag of jij hier wel zo blij mee bent: op extra vet zitten de meeste mensen natuurlijk niet te wachten.

Kun je je benzinestation groter maken?

Er zijn 2 manieren om te voorkomen dat glycogeen wordt opgeslagen als vet:

  • Minder koolhydraten eten
  • Je benzinestation vergroten

Dit laatste doe je door je spiermassa te vergroten. Het grootste gedeelte van het glycogeen wordt immers opgeslagen in je spieren.

En wat gebeurd er als je te weinig krijgt?

Misschien denk je nu: ik ga geen koolhydraten meer eten. Dan krijg ik ook geen extra vetweefsel. Maar dit is toch niet zo’n goed idee van je.

Want stel dat jij niet genoeg koolhydraten binnen krijgt en het benzinestation (dus de glycogeenvoorraad) leeg is. Wat gebeurd er dan?

Dan moet je lichaam andere energievormen aanspreken: namelijk eiwitten en vetten. Het nadeel is dat je lichaam daar veel meer moeite voor moet doen. Dit heeft een aantal gevolgen:

  • Je energiepeil zal dalen
  • Je kunt een stuk minder snel spieren opbouwen. Sterker nog: ze kunnen zelfs worden afgebroken
  • Je raakt sneller vermoeid en buiten adem
  • Hoofdpijn is een veelvoorkomend effect
  • Je krijgt koude handen en voeten
  • Concentratieproblemen

En zo is het weer met alles: te veel koolhydraten is niet goed, maar te weinig ook niet. Gezonde balans dus ­čśë

Beeld

Hopelijk is het zo een beetje duidelijk wat glycogeen is! Het filmpje hieronder legt het ook uit, visueel vind ik soms makkelijker te begrijpen dan tekst dus mocht jij dat ook hebben, bekijk dan vooral het filmpje hieronder (moet je wel engels kunnen begrijpen):